ĐÁNH GIÁ CHỈ SỐ TÁC ĐỘNG MÔI TRƯỜNG -EIQ
06.03.2009 10:02
ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT ĐẾN SỨC KHOẺ CON NGƯỜI VÀ MÔI TRƯỜNG BẰNG CHỈ SỐ TÁC ĐỘNG MÔI TRƯỜNG EIQ (ENVIRONMENTAL IMPACT QUOTIENT)
CHUYÊN ĐỀ ỨNG DỤNG CHỈ SỐ TÁC ĐỘNG MÔI TRƯỜNG EIQ - Environmental impact quotient ĐỂ PHÂN TÍCH, ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG TIÊU CỰC CỦA THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT ĐẾN SỨC KHỎE CON NGƯỜI VÀ MÔI TRƯỜNG -----------
|
Bài tập 1 Những hiểu biết cơ bản về thuốc BVTV
Mục đích của bài tập này là giúp cho nông dân năm bắt được: thuốc BVTV gồm những loại thuốc nào (thuốc sâu, bệnh, cỏ, kích thích sinh trưởng...); các dạng thuốc (bột thấm nước, thuốc nước....); hoạt chất, nồng độ, liệu lượng..... để từ đó sử dụng thuốc BVTV đúng kỹ thuật. I. Khái niệm về thuốc BVTV II. Phân loại 1. Phân loại theo đối tượng phòng trừ: - Thuốc trừ sâu - Thuốc trừ bệnh - Thuốc trừ cỏ - Thuốc điều hoà sinh trưởng - Thuốc diệt chuột 2. Phân loại theo nguồn gốc a. Hoá học - Nhóm thuốc lân hữu cơ - Nhóm thuốc Carbamat - Nhóm thuốc cúc tổng hợp b. Sinh học, nguồn gốc sinh học và thảo mộc - Nhóm thuốc BT, Abamectin, Validacin, thảo mộc .... c. Loại khác: - Dầu khoáng 3. Dạng thuốc - Dạng thuốc hoá sữa: EC, ND - Dạng dung dịch: SL, DD, SC - Bột tan trong nước: SP, BHT - Dạng hạt hoà tan: WP, WG - Các dạng khác 4. Các khái niệm - Thời gian cách ly: khoảng thời gian từ lần phun thuốc cuối cùng đến khi thu hoạch - Liều lượng pha phun (vận dụng cho một diện tích cụ thể) - Hoạt chất: thành phần, hàm lượng hoạt chất tính bằng: + g/l theo trọng lượng/thể tích (w/v) + g/kg theo trọng lượng/trọng lượng (w/w) hay theo tỷ lệ khối (%) 5. Các câu hỏi thảo luận của bài tập 1 - Thuốc BVTV là gì? - Có phải lúc nào cũng cần sử dụng thuốc BVTV không? - Những biện pháp không cần sử dụng thuốc BVTV. - Nếu phải sử dụng thuốc BVTV thì bạn nghĩ đến điều gì? Gợi ý cho hướng dẫn viên: Nên hỏi thêm những câu hỏi gợi ý để nông dân thảo luận, hướng nông dân khẳng định rằng thuốc BVTV hóa học rất độc hại, cần hết sức quan tâm đến các giải pháp thay thế thuốc BVTV
Bài tập 2 Hướng dẫn tìm hiểu thông tin trên nhãn thuốc
Mục tiêu của bài tập này là giúp cho nông dân có thể tự tìm hiểu những thông tin được ghi trên nhãn của mỗi loại thuốc BVTV để sử dụng hiệu quả và an toàn. Nôi dung: * Hiểu biết những thông tin ghi trên nhãn thuốc Cách tiến hành: - Trong buổi học trước, trước khi tiến hành bài tập này, hướng dẫn viên để nghị các nhóm học tập thu thập một số nhãn mác thuốc, rửa sạch mang đến lớp - Hướng dẫn viên yêu cầu các nhóm quan sát từng nhãn mác thuốc của nhóm mình. Mô tả, ghi chép trên giấy lớn những thông tin trên nhãn mác đó. - Từng nhóm trình bày trước lớp kết quả ghi nhận của nhóm mình - Sau khi môi nhóm trình bày, cả lớp thảo luận chung. - Sau đó hướng dẫn viên tóm tắt kết quả trình bày của các nhóm, đồng thời giải thích ý nghĩa của môi thông tin được ghi trên nhãn mác. Cụ thể như sau: 1. Tên thuốc: - Tên thương phẩm - Tên hoạt chất - Hàm lượng hoạt chất (a.i.) - Dạng thuốc 2. Thông tin kỹ thuật - Đối tượng phòng trừ - Liều lượng sử dụng - Thời gian cách ly - Ngày gia công hoặc đóng gói, thời hạn sử dụng - Đơn vị cung ứng - Khả năng hỗn hợp với các loại thuốc khác (nếu có) 3. Thông tin về độ độc - Vạch màu biểu thị độ độc: + Nhóm độc I (I.a, I.b). màuđỏ + Nhóm độc II. màu vàng + Nhóm độc III. màu xanh lam + Nhóm độc IV. màu xanh lá cây - Hình tượng hướng dẫn cách bảo quản, pha chế, sử dụng (nếu có) - Hình tượng biểu thị độ độc + Nhóm độc I (I.a, I.b). Đầu lâu xương chéo + Nhóm độc II. Hình chữ thập trong hình vuông đặt lệch + Nhóm độc III. Gạch đứt quãng trong hình vuông đặt lệch + Nhóm độc IV. Không biểu tượng, chỉ ghi "cẩn thận" - Những thông tin về tính chất vật lý của thuốc (tính ăn mòn, tính dễ nổ, dễ cháy......) 4. Câu hỏi thảo luận bài tập 2 - Khi mua thuốc BVTV bạn quan tâm đến điều gì? - Có nên tìm hiểu thông tin trên nhãn thuốc BVTV? - Khi tìm hiểu thông tin trên nhãn thuốc BVTV, bạn quan tâm đến những nội dung nào? - Thời gian cách ly là gì? - Khi dùng thuốc BVTV bạn có quan tâm đến thời gian cách ly sản phẩm không? - Có nên pha trộn các loại thuốc BVTV với nhau để phun không?
Bài tập 3 Giới thiệu công thức EIQ Đặt vấn đề Qua phần giới thiệu về thuốc BVTV, những nông dân tham gia thảo luận đã nhận thức được rằng tất cả các loại thuốc BVTV đều độc hại với người và môi trường sinh thái. Tuy nhiên, mỗi loại thuốc BVTV tác động đến con người và môi trường sinh thái khác nhau, ở những mức độ khác nhau. Có loại thuốc BVTV độc ít, có loại thuốc BVTV độc cao; có loại thuốc BVTV nhanh phân giải nhưng cũng có loại thuốc BVTV tồn dư rất lâu trong cây trồng và môi trường; có loại thuốc BVTV ít độc với đối tượng này nhưng lại rất độc hại với đối tượng khác,... Từ trước đến nay, nông dân lựa chọn thuốc BVTV phòng trừ một đối tượng dịch hại nào đó thường chỉ quan tâm đến hiệu quả phòng trừ của loại thuốc BVTV đó mà ít quan tâm đến các tác động độc hại của thuốc đến con người và môi trường sinh thái. Mục đích Giúp nông dân biết đánh giá ảnh hưởng của thuốc BVTV đến môi trường và sức khoẻ con người. Từ đó có cơ sở lựa chọn được các loại thuốc BVTV vừa có hiệu lực phòng trừ dịch hại, vừa đảm bảo giảm thiểu các tác động tiêu cực đến con người và môi trường sinh thái. Giới thiệu 8 nhóm đối tượng bị tác động khi sử dụng thuốc BVTV gồm: người phun thuốc, người chăm sóc và thu hoạch, người ăn sản phẩm, nguồn nước, cá, chim, ong và thiên địch. 1. Giới thiệu công thức tính EIQ Các nhà khoa học trên thế giới đã nghiên cứu xây dựng công thức tính toán chỉ số tác động của thuốc BVTV đến môi trường (chỉ số EIQ). Công thức EIQ đã được sử dụng để đánh giá ảnh hưởng của thuốc BVTV đến môi trường ở Mỹ và một số nước tiên tiến khác. Công thức EIQ có 3 thành phần khác nhau: - Độ độc với người nông dân. - Độ độc với người tiêu dùng (người ăn sản phẩm rau). - Độ độc với môi trường sinh thái. Chỉ số tác động môi trường EIQ được tính theo công thức: Hay: EI nông dân + EI người tiêu dùng + EI sinh thái EIQ = 3
- EI nông dân: + EI người phun rải thuốc + EI người chăm sóc và thu hoạch - EI người tiêu dùng: + EI người ăn sản phẩm + EI người sử dụng nguồn nước - EI sinh thái: + EI cá + EI chim + EI ong mật + EI thiên địch bắt mồi
Phần thực hành Thực hành sử dụng bảng giá trị EIQ * Mục đích: Nông dân hiểu được ý nghĩa của các giá trị EIQ và sử dụng thành thạo bảng giá trị EIQ * Phương pháp tiến hành: Chia nông dân tham gia thành caực nhóm. Giảng viên liệt kê cho mỗi nhóm 4-5 loại thuốc BVTV (1 nhóm làm thuốc trừ sâu, 1 nhóm làm thuốc trừ bệnh và 1 nhóm làm thuốc trừ cỏ). Yêu cầu các nhóm lập bảng tra các giá trị EI thành phần và EIQ tổng số của từng loại thuốc trong nhóm và tiến hành thảo luận theo các câu hỏi gợi ý sau đây: Sau khi trình bày kết quả của caực nhóm, giảng viên tổng hợp kết quả vào bảng chung để tiếp tục thảo luận:
TT | Tên thuốc | Người phun thuốc | Người chăm sóc và thu hoạch | Người ăn sản phẩm | Nguồn nước | Cá | Chim | Ong | Thiên địch | EIQ tổng số | 1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| 2 |
|
|
|
| |
Những bản tin khác:
|